Zähmeti goramagyň Bütindünýä güni
Her ýylyň aprel aýynyň 28-ne dünýäde giňden bellenilýän Zähmeti
Goramagyň Bütindünýä güni – zähmetde howpsuzlygy we sagdynlygy üpjün
etmegiň ähmiýetine ünsi çekýän halkara senedir. Bu gün ilkinji gezek resmi taýdan
2003-nji ýylda Halkara Zähmet Guramasy (ILO) tarapyndan yglan edildi. Şeýle-de
bolsa, onuň taryhy kökleri has irki döwürlere — 1970-nji ýylyň 28-nji apreline,
ýagny ABŞ-da "Workers’ Memorial Day" atly başlangyja uzap gidýär. Netijede,
bu sene dünýä jemgyýetçiliginiň ünsüni zähmet goragyna çekýän halkara derejeli
çäreleriň möhüm bir bölegine öwrüldi.
Statistiki maglumatlara görä, dünýäde her ýyl 2.7 milliondan gowrak adam
zähmet bilen baglanyşykly hadysalaryň netijesinde heläk bolýar. Şeýle-de,
milliardlarça işgär howply iş şertlerinde işleýär. Bu ýagdaý diňe bir adam
saglygyna howp salman, eýsem, ykdysady ösüşe hem düýpli täsir edýär. Şonuň
üçin zähmeti goramak meselesi diňe bir işgärleriň däl, eýsem tutuş jemgyýetiň,
döwletleriň we halkara guramalaryň hem jogapkärçilikli çemeleşmeli ugry bolup
durýar.
Iş ýerlerinde fiziki we psihologik howpsuzlyk şertleriniň üpjün edilmegi,
işgärleriň ýörite taýýarlykdan geçirilmegi, tehniki serişdeleriň ygtybarlylygy, gorag
enjamlarynyň doly üpjün edilmegi zähmet goragynyň esasy talaplarydyr. Şeýle
şertler diňe bir işgärleri goramak bilen çäklenmän, eýsem, olaryň öndürijiligini
ýokarlandyrýar.
Häzirki wagtda gurluşyk, senagat, ulag, oba hojalygy ýaly pudaklarda
howpsuzlyk derejesini ýokarlandyrmak, işgärleriň iş şertlerini gowulandyrmak
boýunça giň gerimli işler alnyp barylýar. Döwlet syýasatynyň möhüm ugruna
öwrülen bu çäreler ýurdumyzyň ykdysady ösüşi bilen gönüden-göni
baglanyşyklydyr.
Nurana ARNAZAROWA,
Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň
Halkara gatnaşyklary institutynyň
Halkara hukugy fakultetiniň I ýyl talyby.