«ÝOKARY BILIMDE SANLYLAŞDYRMA, IT WE EMELI AŇ» ATLY OKUW SAPAGY
2025-nji ýylyň 13-nji iýunynda Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň Halkara gatnaşyklary institutynda Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň «Fulbright» alyş-çalyş maksatnamasynyň hünärmeni, doktor Melda Ýyldyzyň ýurdumyza iş saparynyň çäklerinde institutyň professor-mugallymlarynyň we talyp ýaşlarynyň gatnaşmagynda STEM (ylym, tehnologiýa, inženeriýa we matematika) ugurlary boýunça «Ýokary bilimde sanlylaşdyrma, IT we emeli aň» atly okuw sapagy geçirildi.
Onuň dowamynda okatmagyň STEM ulgamynyň bilim ulgamynda ulanylmagynyň aýratynlygy we onuň bilimi sanlylaşdyrmakda emeli aň bilen bilelikde peýdalanylmagy barada giňişleýin gürrüň berildi. Hünärmeniň pikiriçe, geljekde STEM-iň goruna döredijilik elementleriniň goşulmagy şahsy oýlap tapyşlary — oýun enjamlaryny, şeýle hem mümkinçiligi çäkli bolan adamlar üçin durmuşy ýeňilleşdirýän enjamlary döretmegi aňsatlaşdyryp biler. Şol bir wagtyň özünde döredijilik hünärleri, köplenç, ylmy maglumatlara daýanýarlar: sazandalar we saz gurallaryny öndürijiler akustika, materiallaryň ses geçirijiligi, kompozitorlar aýdym ýazanda matematiki ýörelgeleri ulanýarlar. Şeýle taslama esasly okatmak usullary ýaş nesliň bilime bolan gyzyklanmasyny ýokarlandyrýar. STEM taslamalary ýaşlara diňe bir teoriki bilimi däl, eýsem, amaly başarnyklary hem öwredýär.
Mundan başga-da, STEM taslamasy esasynda ýokardaky ugurlardan başga-da, sungat bilen baglanyşykly goşmaça düzüm böleklerini öz içine alýan STEMM, STEAM we STREAM programmalary döredildi. STEMM goşmaça ugur hökmünde aýdym-sazy öz içine alýar, STEAM-da sungaty (Art) öwrenýärler, STREAM-da bolsa edebiýat esasy ugurlaryň hataryna goşulýar.
Okuw sapagynyň soňunda talyp ýaşlar özlerini gyzyklandyran soraglara täsirli jogaplary aldylar.
Şeýle-de, hormatly myhman üçin institutyň çäginde bilelikdäki gezelenç guraldy. Myhman türkmen diplomatiýasynyň taryhy muzeýi, “Parahatçylyk medeniýeti” atly ÝUNESKO kluby, türkmeniň ak öýi we institutyň okuw studiýasy bilen tanyşdyryldy.
Şyhdurdy ŞYHYÝEW,
Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň
Halkara gatnaşyklary institutynyň
Halkara gatnaşyklary fakultetiniň II ýyl talyby.